Lisa Verbeek MA (promovenda)

Ontluikende geletterdheid bij tweetalige kinderen met TOS: De rol van de thuistaal

Peuters met een taalontwikkelingsstoornis (TOS) die thuis vooral een andere taal dan het Nederlands spreken, zijn vaak vaardiger in hun thuistaal (T1) dan in het Nederlands (T2). Toch moeten ze zich al in de eerste schooljaren in het Nederlands redden, inclusief de eerste stappen naar geschreven taal. Hoewel mondelinge taalvaardigheden essentieel zijn voor geletterdheid, en TOS zich uit in beide talen, is de rol van T1 in het leren spreken en lezen in het Nederlands nog niet duidelijk.

In deze lezing presenteert Lisa Verbeek haar onderzoek waarin kinderen met en zonder (vermoeden van) TOS zijn vergeleken met tweetalige leeftijdsgenoten zonder TOS en eentalige leeftijdsgenoten met en zonder TOS. Op 3,5-jarige leeftijd voerden ze taken uit voor cognitieve vaardigheden, en voor spraakproductie en woordenschat in beide talen. Twee jaar later deden ze taken gericht op de Nederlandse ontluikende geletterdheid.

De resultaten laten zien dat tweetalige spraakvaardigheden, samen met selectieve aandacht, een belangrijke rol spelen in de ontluikende geletterdheid in het Nederlands bij tweetalige peuters. Gezien de kwetsbaarheid van tweetalige kinderen met TOS op dit gebied, kan screening en ondersteuning van deze vaardigheden waardevol zijn in de klinische praktijk.

Auteurs
Lisa Verbeek1, Tijs Kleemans2, Eliane Segers2, Constance Vissers1, en Ludo Verhoeven2

Koninklijke Kentalis
Behavioural Science Institute (BSI), Radboud Universiteit (RU)

Over Lisa Verbeek
Lisa Verbeek studeerde Nederlands en Taalwetenschap aan de Universiteit Utrecht. Momenteel is ze werkzaam als onderzoeker bij de Kentalis Academie en rondt ze haar promotieonderzoek af aan het Behavioural Science Institute van de Radboud Universiteit. Lisa’s onderzoek richt zich op de ontwikkeling van taal, ontluikende geletterdheid en gedrag bij tweetalige peuters met en zonder (vermoeden van) een taalontwikkelingsstoornis.

Sprekers

Dr. Kerry Ebert

University of Minnesota

Kerry Danahy Ebert is onderzoeker, docent en spraak-/taalpatholoog, verbonden aan de Universiteit van Minnesota.

Lees meer

Drs. Mirjam Blumenthal

Koninklijke Kentalis

Mirjam Blumenthal is onderzoeker bij Koninklijke Kentalis.

Lees meer

Prof. dr. Elma Blom

Universiteit Utrecht

Elma Blom is hoogleraar Taalontwikkeling en meertaligheid in gezin en opvoeding aan de Universiteit Utrecht.

Lees meer

Lisa Verbeek MA (promovenda)

Universiteit Utrecht

Lisa Verbeek studeerde Nederlands en Taalwetenschap aan de Universiteit Utrecht.

Lees meer

Dr. Kirsten Schraeyen

Thomas More Hogeschool

Kirsten Schraeyen is docent-onderzoeker aan Thomas More Hogeschool aan KU Leuven, België.

Lees meer

Charlotte Mostaert MSc

Thomas More Hogeschool

Charlotte Mostaert (MSc) is logopedist en werkt als docent en onderzoeker aan de opleiding Logopedie en Audiologie van Thomas More Hogeschool in België.

Lees meer

Dr. Petra Bos

Vrije Universiteit

Petra Bos is hoofddocent Toegepaste Taalwetenschap aan de Vrije Universiteit en geeft onderwijs in de bachelortrack Language and Mind en de mastertrack Toegepaste Taalwetenschap.

Lees meer

Dr. Merel van Witteloostuijn

Universiteit Utrecht

Merel is onderzoeker en universitair docent bij de afdeling Pedagogiek in Diverse Samenlevingen aan de Universiteit Utrecht.

Lees meer

Dr. Elena Tribushinina

Universiteit Utrecht

Elena Tribushinina is universitair hoofddocent Engelse Taalkunde aan de Universiteit Utrecht.

Lees meer

De organisatie